Όταν ξεκινήσαμε από τη Ρώμη για το Πιτιλιάνο, μία καλή φίλη μας πρότεινε να πάμε από τον κάτω δρόμο, από τα νοτιοδυτικά. «Η διαδρομή είναι περίπου δέκα λεπτά μεγαλύτερη, αλλά θα σας αποζημιώσει» μας είπε, και ειλικρινά δεν είχαμε καταλάβει τί εννοούσε, μέχρι να φτάσουμε στην στροφή, μετά την Madonna delle Grazie, δηλαδή τέσσερα λεπτά πριν τον προορισμό μας. Δεν ξέρω αν υπάρχουν επιφωνήματα και λέξεις που θα μπορούσαν να περιγράψουν αυτό που αντικρύσαμε μετά τη στροφή.

Ένα μεσαιωνικό χωριό, αναλλοίωτο στον χρόνο, χτισμένο στην άκρη του τεράστιου ηφαιστειογενή βράχου, να κρέμεται πάνω από την καταπράσινη χαράδρα, με την πέτρα, τα κεραμίδια, το καμπαναριό και τις κάργιες να πετούν από πάνω του κυκλικά και σε σμήνη, και να σε παρασέρνουν σε μια άλλη εποχή, σε μια ταινία μυστηρίου ή και ανεκπλήρωτου έρωτα, σε ένα δράμα αλλά και σε ένα πάθος μοναδικό.

Οι φωτογραφίες δεν αποτυπώνουν παρά στο ελάχιστο την ομορφιά και την ατμόσφαιρα αυτού του μαγικού μέρους της Τοσκάνης. Και παρότι θα προσπαθήσω να μοιραστώ μαζί σας όσες περισσότερες μπορώ και θα τις πλαισιώσω με τις αναμνήσεις μου, ένας είναι ο τρόπος για να αισθανθείτε την μοναδικότητα του Pitigliano: να το επισκεφθείτε!

Η περιήγησή μας ξεκινάει από την πλατεία Francesco Petruccioli έξω ακριβώς από τα τείχη που περιβάλλουν το χωριό. Εδώ θα πάρουμε το πρώτο κομματάκι θέας και μετά θα περάσουμε την Porta della Cittadella για να μεταφερθούμε στον 8ο αιώνα και να εισχωρήσουμε στη ζωή του ιστορικού κέντρου. Θα περπατήσουμε την Via Cavour, αυτή τη μοναδική «βεράντα» του Πιτιλιάνο, και θα καταλήξουμε στην Piazza della Repubblica, για να δροσιστούμε στην Κρήνη με τα επτά στόμια (εγώ είδα μόνο πέντε, τον δέκατο όγδοο αιώνα όμως υπήρχαν επτά λειτουργικοί σωλήνες), να θαυμάσουμε την πανοραμική θέα, και απ’ την πλευρά του σιντριβανιού και από την αντίθετη, αυτή που φυλάει ακούραστα ο γλυκύτατος γαϊδαράκος με τον ευγενικό του σύντροφο.

Νομίζω όμως ότι ήρθε η ώρα να γυρίσουμε λίγο πίσω από εκεί που ήρθαμε, για να σας κεράσω ένα καφεδάκι ή ένα γλυκάκι, ή φυσικά ένα ωραίο κόκκινο κρασί -στην Τοσκάνη είμαστε άλλωστε – και μια πιατελίτσα με διαλεχτά αλλαντικά στο PanCaciUa, στην οδό Cavour 32. Το όνομα του μαγαζιού ολόκληρο, είναι: Pane, Cacio e Uva, δηλαδή ψωμί, τυρί και σταφύλια. Στα τραπεζάκια έξω ό,τι και να διαλέξουμε θα είναι μπουκιά και συχώριο, πλαισιωμένο από την ατμόσφαιρα αυτής της πανέμορφης γωνιάς.

Κι αφού ικανοποιήσαμε την γεύση μας, ας περπατήσουμε στα ενδότερα του χωριού για να ικανοποιήσουμε εξίσου, την όρασή μας, την όσφρηση και τη φαντασία μας. Οι δύο κύριοι δρόμοι του ιστορικού κέντρου είναι η Via Zuccarelli και η Via Roma. Τα στενάκια που είναι κάθετα σε αυτές είναι πολλά και σε οδηγούν σε ανοίγματα θέας, σε καμάρες, σε σκαλάκια και σε στοές. Χώνεσαι μέσα σ’ αυτά και μπορείς να φανταστείς ότι κρύβεσαι από έναν αόρατο εχθρό, ή ότι πας να συναντήσεις κρυφά έναν δον Ζουάν, έναν Ρωμαίο ή μία Ιουλιέτα. Η μία έκπληξη διαδέχεται την άλλη και κάποια στιγμή διαπιστώνεις ότι παίζεις σαν μικρό παιδί!

Τελικά, ξέπνοος από τα τρεχαλητά και τα γέλια, καταλήγεις στην πλατεία San Gregorio VII, κάθεσαι σ’ ένα παγκάκι μπροστά από μια μικρή αντικερύ και θαυμάζεις τον Καθεδρικό ναό των Santi Pietro e Paolo (Πέτρου και Παύλου).

Ο ναός, απρόσμενα πανέμορφος μέσα-έξω, σε γαληνεύει και σε προετοιμάζει να καλωσορίσεις το γλυκό σούρουπο. Και ως φυσική συνέχεια, αγκαλιάζεις το ταίρι σου, παίρνεις αγκαζέ τους φίλους σου, και περπατάς έτσι πλήρης και ευτυχής, μέχρι το Delizie di Ale & Helga, για να εντοπίσεις ένα από τα ελαχιστότατα τραπεζάκια του και να εκπλαγείς ευχάριστα από το πλούσιο σε φαντασία και μεράκι φαγητό, τα υπέροχα τοπικά εδέσματα, τα απίθανα κρασιά της περιοχής και την αυθεντική φιλοξενία των ιδιοκτητών. Τις περισσότερες από τις γεύσεις που θα σας ξετρελάνουν μπορείτε να τις αγοράσετε σε βαζάκι ή και σε μπουκάλι! Την έκπληξη της εξόδου δεν θα σας την αποκαλύψω, για να έχετε τη χαρά να τη νοιώσετε χωρίς να την περιμένετε.

Το μόνο που θέλω να σημειώσω, είναι ότι τα περισσότερα από τα μαγαζάκια του Πιτιλιάνο, μία μέρα την εβδομάδα είναι κλειστά εναλλάξ. Το οράριο είναι γραμμένο στις πόρτες, οπότε μπορείτε να ενημερωθείτε για να μην απογοητευτείτε.

Η νύχτα είμαι σίγουρη πως θα σας βρει ερωτευμένους με τη ζωή και με τα στολίδια αυτής της καταπληκτικής χώρας που είχαμε την τύχη να είναι δίπλα στη δική μας. Το Pitigliano είναι μικρό αλλά η

εντύπωση που αφήνει είναι τεράστια.

Οι εικόνες του, η αύρα του, το γέλιο των κατοίκων, τα παιχνίδια του ήλιου ανάμεσα στα στενά δρομάκια αλλά και του φεγγαρόφωτου που χύνεται πάνω από τις στοές και τις πέτρινες καμάρες, τα βλέμματα των επισκεπτών που λάμπουν και η ευωδιά της χαράς είναι διάχυτα και στολίζουν αυτό το χωριουδάκι με τα ομορφότερα και πιο ανεξίτηλα χρώματα.

Κι έτσι, τη στιγμή που θα περάσεις ξανά την Porta della Cittadella, προς τα έξω αυτή τη φορά, δεν μπορείς, παρά να δώσεις μία υπόσχεση στον εαυτό σου: «Θα ξανάρθω» θα ψιθυρίσεις και θα ξορκίσεις την μελαγχολία του αποχωρισμού, κατευθυνόμενος με νέο ενθουσιασμό και ανυπομονησία, στον επόμενο προορισμό της μάγισσας που λέγεται Τοσκάνη. Πιέντσα σου ερχόμαστε. Καλή αντάμωση Πιτιλιάνο.